Otobüs Şoförü Nasıl Olunur, ehliyet, yaş, SRC, psikoteknik ve adım adım yol haritası

Otobüs şoförü olmak için hangi ehliyet gerekir?

Karayolları Trafik Yönetmeliği, sürücüsü dâhil 9’dan fazla oturma yeri olan yolcu taşıtını otobüs sayar; oturma yeri 17’yi aşmayan otobüse de minibüs der. Ehliyet sınıfı bu ayrıma göre seçilir.

D sınıfı ehliyet D1’i de kapsar; otobüs hedefleyen biri doğrudan D alabilir. D1 ve D ehliyetleri 5 yıl geçerlidir ve yenilemede sağlık şartlarını taşıdığınızı yeniden belgelendirirsiniz. Römorklu otobüs kullanılan iş azdır; DE çoğu şoför için gerekmez.

Otobüs şoförlüğünde hangi SRC belgesi gerekir?

Ehliyet aracı sürme yetkisidir; ücret karşılığı yolcu taşımak için ayrıca mesleki yeterlilik belgesi gerekir.

• SRC 2 Yurt içi yolcu taşımacılığı. Özel halk otobüsleri, personel ve okul servisleri, şehirlerarası seferler ve yurt içi turlar bu belgeyle yapılır.
• SRC 1 Uluslararası yolcu taşımacılığı. Yurt dışı hatlarında ve turlarında istenir, SRC 2’nin kapsamını da içerir.

Ehliyetini 25.02.2003’ten önce alanlar belgeyi eğitime ve sınava girmeden alır. B sınıfı ehliyet sahipleri yurt içi belgeleri (SRC 2 ve SRC 4), o tarihten önce C sınıfı ehliyet almış olanlar SRC 3’ü, D sınıfı olanlar SRC 1’i, E sınıfı olanlar ikisini de sınavsız alabilir. Ayrıntı: sınavsız belge nasıl alınır?

Psikoteknik, sağlık raporu ve sabıka şartı nelerdir?

• Psikoteknik raporu Ticari araç kullanan şoförden beş yılda bir yenilenen psikoteknik değerlendirme raporu istenir. Toplam maliyet 1.500–3.000 TL aralığındadır; ayrıntı için psikoteknik belgesi fiyatı. Psikoteknik için Pendik Denge Psikoteknik Merkezimize gelmeniz gerekir.
• Sağlık raporu Ehliyet alırken ve yenilerken aranır. İşveren ya da belediye ayrıca göz ve dahiliye muayenesini içeren rapor isteyebilir; okul servisi şoförleri her yıl aile hekiminden rapor alır.
• Adli sicil Ehliyet için uyuşturucu suçları ile kanunda sayılan bazı kaçakçılık ve silah suçlarından hüküm giymemiş olmak gerekir. SRC belgesi ve şoförlük için aranan suç listesi daha geniştir: SRC belgesini kimler alamaz?

Not: SRC belgesiyle çalışmanın bir üst yaş sınırı vardır ve son yıllarda değişti. Güncel kural: SRC belgesi yaş sınırı.

İstanbul’da otobüs şoförüne şoför kartı gerekir mi?

İstanbul Büyükşehir Belediyesi sınırlarında otobüs, minibüs ve servis aracıyla yolcu taşıyan şoförlerden Toplu Taşıma Aracı Kullanım Belgesi, yani şoför kartı istenir. Başvuru İBB’nin e-Tuhim sisteminden yapılır; ilk başvuruda İBB Ulaşım Akademisi’nin 5 günlük eğitimine katılırsınız. SRC belgesi ve psikoteknik raporu bu başvuruda yüklenen belgeler arasındadır, bu yüzden sıralamada önce gelir. Yaş ve ehliyet süresi şartları araç türüne göre değişir: şoför kartı nasıl alınır?

Şehirlerarası bir firmada çalışacaksanız şoför kartının sizden istenip istenmediğini işe girmeden firmaya sorun; bu, aracın İstanbul içinde hangi işte kullanıldığına bağlıdır.

Şehirlerarası otobüs firmaları şoförden neler ister?

Biletli şehirlerarası seferleri D1 yetki belgesi sahibi firmalar yapar. Bu firmaların ilanlarında yasal belgelerin yanında işe özgü beklentiler de yer alır:

• Yasal belgeler D sınıfı ehliyet, SRC 2 (yurt dışı hatlarında SRC 1), geçerli psikoteknik raporu, adli sicil kaydı.
• Takograf sürücü kartı Otobüslerde takograf zorunludur; sayısal takograflı araç kullanacak şoför kişisel kartını taşır: sürücü kartı başvurusu.
• Mevzuat bilgisi Çalışma ve dinlenme süreleri, bilet ve yolcu kaydı kuralları: çalışma ve dinlenme süreleri · düzenli yolcu taşımacılığı.
• Deneyim Süre firmaya göre değişir. Uzun yol ve gece seferleri için çoğu firma daha önce otobüs ya da minibüs kullanmış şoför arar.

Otobüs şoförlüğünde iş imkânı nasıl?

Belgeleri tamamlanmış bir şoförün başvurabileceği alanlar geniştir: personel ve okul servisleri, belediye ya da özel halk otobüsleri, turizm ve transfer firmaları, şehirlerarası firmalar. Yine de belge işi garanti etmez. Yeni D ehliyetli şoförler çoğunlukla minibüs ya da servis işiyle başlar, deneyim kazandıkça büyük otobüse ve uzun yola geçer. Tuzla, Pendik ve Gebze’deki organize sanayi bölgelerinin personel servisleri, Anadolu Yakası’nda ilk deneyim için sık başvurulan alandır. Ayrıntı: SRC belgesi ile iş bulma.

Otobüs şoförü olmak için adım adım ne yapılır?

1. Ehliyetinizi kontrol edin B sınıfınız var mı, yaşınız D1 için 21, D için 24 şartını karşılıyor mu?
2. D1 ya da D ehliyeti alın Sürücü kursunda eğitim ve MEB sürücü sınavları.
3. SRC 2’yi alın Yaklaşık 10 günlük eğitim, ardından MEB e-sınavı: 40 soru, 60 puan (24 doğru) yeterli, 8 sınav hakkı.
4. Psikoteknik raporunu alın SRC eğitimiyle aynı haftaya planlamak zaman kazandırır.
5. Bölgenizin kartını alın İstanbul’da e-Tuhim üzerinden şoför kartı.
6. İşe özgü belgeleri tamamlayın Takograf sürücü kartı, okul servisi için ek şartlar: okul servis aracı şartları.

SRC 2 eğitimini nerede ve ne kadar sürede alırsınız?

Denge SRC Kursu Tuzla’da SRC 2 eğitimini yaklaşık 10 günde verir; yeni dönemler her ayın 1, 5, 10, 15’inde başlar ve eğitim biter bitmez e-sınava girersiniz. 2026 SRC 2 kurs ücreti 9.505 TL; uluslararası hat hedefliyorsanız SRC 1 ücreti 11.000 TL. Dönem kaydı için SRC kursu başvurusu sayfasını kullanabilir ya da 0549 493 42 42 numarasını arayabilirsiniz. Bütün ücretler: SRC belgesi fiyatları.

Otobüs şoförlüğü hakkında sık sorulan sorular

B sınıfı ehliyetle minibüs kullanılabilir mi?

Hayır. Sürücü dâhil 9’dan fazla oturma yeri olan araç otobüs sayılır; minibüs için en az D1, büyük otobüs için D sınıfı ehliyet gerekir. B sınıfı ehliyet, D1 ve D için ön şarttır.

SRC 2 belgesi olmadan otobüs kullanılabilir mi?

Ücret karşılığı yolcu taşıyorsanız ya da otobüs bir yetki belgesine kayıtlıysa kullanılamaz; kendi personelini kendi otobüsüyle taşıyan kurumların şoförlerinden de SRC 2 istenir. Belgesiz şoföre 4.392 TL, onu çalıştıran işletmeciye 10.666 TL idari para cezası uygulanır.

Otobüs şoförü olmak için kaç yaşında olmak gerekir?

Minibüs için D1 ehliyetinde 21, otobüs için D ehliyetinde 24 yaşını bitirmiş olmak gerekir. Okul servisi şoförlüğünde ayrıca 26 yaş alt sınırı vardır; İstanbul’da şoför kartının da kendi yaş şartları bulunur.

SRC 1 alırsam SRC 2’yi ayrıca almam gerekir mi?

Gerekmez. SRC 1 uluslararası yolcu belgesidir ve yurt içi yolcu taşımacılığını da kapsar. Yalnız yurt içinde çalışacaksanız SRC 2 yeterlidir.

Dayanak ve resmî kaynaklar

• 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Trafik Yönetmeliği sürücü belgesi sınıfları, yaş ve deneyim şartları, otobüs tanımı, takograf zorunluluğu. mevzuat.gov.tr
• 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu ve Karayolu Taşıma Yönetmeliği yolcu taşımacılığı yetki belgeleri. mevzuat.gov.tr
• Karayolu Taşımacılık Faaliyetleri Mesleki Yeterlilik Eğitimi Yönetmeliği SRC 1 ve SRC 2 belgeleri. Ulaştırma Hizmetleri Düzenleme Genel Müdürlüğü
• İBB e-Tuhim şoför kartı şartları ve eğitimi. tuhim.ibb.gov.tr