İlk Yardım SRC Ders Konusu, temel yaşam desteği, kanama, kırık, yanık ve şok

İlk yardım hangi belgelerin sınavında sorulur?

İlk yardım; SRC 1, SRC 2, SRC 3, SRC 4 ve SRC Kurye eğitimlerinde ortak derstir. Sınav tek aşamalı MEB e-sınavıdır; 40 soruda 60 puan (24 doğru) yeterlidir ve 8 sınav hakkınız vardır. İlk yardım soruları kısa ve nettir: bir manevranın adı, bir pozisyonun tarifi ya da “ilk ne yapılır” sıralaması istenir. Bu yüzden ders, az çalışmayla puana dönüşen bölümlerden biridir.

Sayısal özetleri ve hap bilgileri ayrı bir dosyada topladık; burada tekrar etmiyoruz. Çıktı alıp çalışmak isterseniz ilk yardım sınava hazırlık hap bilgiler (PDF) sayfasına bakın.

İlk yardım nedir, acil yardımdan farkı ne?

• İlk yardım Olay yerinde, sağlık ekibi gelene kadar, eldeki imkânlarla ve ilaç kullanmadan yapılan uygulamalardır. Eğitim almış herkes yapabilir.
• Acil yardım Sağlık personelinin tıbbi araç gereç ve ilaçla yaptığı müdahaledir.
• İlk yardımın amacı Hayati tehlikeyi ortadan kaldırmak, yaşam bulgularını sürdürmek, durumun kötüleşmesini önlemek ve iyileşmeyi kolaylaştırmak.
• Temel uygulama sırası Koruma, bildirme, kurtarma. Sınavda baş harfleriyle KBK olarak da geçer.

Kaza yerinde olay yeri güvenliği nasıl sağlanır?

Koruma, ikinci bir kazayı önlemek demektir. Kendinizi tehlikeye attığınız anda yardım edecek kişi sayısı azalır, yaralı sayısı artar.

1. Aracınızı güvenli yere alın Kaza yerinin ilerisine, trafiği kapatmayacak biçimde durun, dörtlü ikaz ışıklarını yakın.
2. Yolu işaretleyin Reflektörleri diğer sürücülerin uzaktan görebileceği şekilde yerleştirin. Mesafeler üçgen reflektör kuralları sayfasındadır.
3. Kazalı aracı zararsız hâle getirin Kontağı kapatın, el frenini çekin; LPG’li araçta bagajdaki tüpün vanasını kapatın.
4. Ateş ve kıvılcımdan uzak durun Olay yerinde sigara içilmez, içirilmez.
5. Meraklıları uzaklaştırın Kalabalık hem yaralıyı hem ekiplerin çalışmasını zorlaştırır.

112 arandığında hangi bilgiler verilir?

Bildirme basamağında tek numara 112’dir. Sakin ve kısa konuşun: kim olduğunuzu, olayın ne olduğunu, adresi bilinen bir noktayı tarif ederek (köprü, akaryakıt istasyonu, kilometre levhası), yaralı sayısını ve durumlarını söyleyin. Varsa yangın, sıkışma ya da tehlikeli madde gibi ek riskleri ekleyin. Telefonu karşı taraf “kapatabilirsiniz” demeden kapatmayın; ek soru sorulabilir.

Temel yaşam desteği hangi sırayla yapılır?

1. Bilinç kontrolü Omuzlarına hafifçe dokunup yüksek sesle “iyi misiniz?” diye sorun.
2. Yardım çağrısı Yanıt yoksa 112’yi arayın ya da çevredeki birine aratın.
3. Hava yolunu açın Yaralıyı sert zemine sırtüstü yatırın, baş çene pozisyonu verin, ağızda görünen yabancı cisim varsa alın.
4. Solunum kontrolü Bak, dinle, hisset yöntemiyle 10 saniye kontrol edin.
5. Kalp masajı ve suni solunum Solunum yoksa yetişkinde 30 kalp masajı, 2 suni solunum döngüsüne başlayın. Bası, göğüs kemiğinin alt yarısına, göğüs yaklaşık 5 cm çökecek biçimde ve dakikada 100-120 bası hızında yapılır.
6. Sürdürün Yaralı soluyana, sağlık ekibi devralana ya da gücünüz tükenene kadar ara vermeyin.

Not: Bebek ve çocuklarda bası derinliği ve uygulama biçimi farklıdır. SRC sınavında ağırlık yetişkin uygulamasındadır; ayrıntılı ve güncel uygulama için Sağlık Bakanlığı onaylı ilk yardım eğitimi almanızı öneririz.

İlk yardımda ezberlenmesi gereken eşleştirmeler nelerdir?

Yanıkta derece sorulursa: birinci derecede yalnız kızarıklık, ikinci derecede içi su dolu kabarcıklar, üçüncü derecede derinin bütün katmanlarında hasar vardır. Açık kırıkta kemik ucu deriyi delmiştir; yara temiz bezle kapatılır, kanama kontrol edilir.

Önemli: Motosiklet kazasında yaralının kaskı, solunum yolunu açmak gibi zorunlu bir neden yoksa çıkarılmaz. Boyun ve omurga yaralanması ihtimali olan her kazazedeyi, yangın ya da patlama gibi bir tehlike olmadıkça yerinden oynatmayın.

İlk yardım örnek soruları ve cevapları

1. İlk yardımın temel uygulamaları hangi sırayla yapılır?

   AKurtarma, koruma, bildirmeBBildirme, kurtarma, korumaCKoruma, bildirme, kurtarmaDKoruma, kurtarma, bildirme

2. Bilinci kapalı olan ancak solunumu devam eden kazazedeye hangi pozisyon verilir?

   AŞok pozisyonuBKoma pozisyonuCYarı oturur pozisyonDYüzüstü pozisyon

3. Yetişkinde temel yaşam desteğinde kalp masajı ve suni solunum oranı nedir?

   A5 kalp masajı, 1 solunumB15 kalp masajı, 2 solunumC30 kalp masajı, 2 solunumD30 kalp masajı, 5 solunum

4. Açık kırmızı renkte ve kalp atımına uyumlu biçimde fışkırarak akan kanama hangisidir?

   AAtardamar kanamasıBToplardamar kanamasıCKılcal damar kanamasıDİç kanama

5. Yanık ilk yardımında aşağıdakilerden hangisi yapılmaz?

   AYanık bölge soğuk suyla soğutulurBYüzük ve saat gibi takılar çıkarılırCSu toplayan kabarcıklar patlatılırDYanık bölge temiz bezle örtülür

İlk yardım dersi hakkında sık sorulanlar

SRC sınavında ilk yardımdan kaç soru çıkar?

Konu başına soru sayısı resmî olarak sabit değildir. İlk yardım her dönem soru gelen ortak derslerden biridir; manevra adları ve pozisyonlar ezberlendiğinde bu soruların tamamı yapılabilir.

İlk yardım bilmeyen sürücü kazada ne yapmalıdır?

Olay yerini güvenli hâle getirip 112’yi aramak da ilk yardımın parçasıdır. Emin olmadığınız bir müdahaleyi yapmayın, yaralıyı gereksiz yere hareket ettirmeyin ve 112 görevlisinin telefonda verdiği yönlendirmeleri uygulayın.

Kazada yaralıya yardım etmemenin yaptırımı var mı?

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu, kazaya karışan ya da olay yerinden geçen sürücülere imkânları ölçüsünde yardım etme ve durumu yetkililere bildirme yükümlülüğü getirir. Ayrıntı için trafik kazalarının önlenmesi sayfasına bakabilirsiniz.

SRC eğitimindeki ilk yardım dersi sertifika yerine geçer mi?

Hayır. SRC eğitimindeki ders, mesleki yeterlilik programının bir bölümüdür. İlk yardımcı sertifikası ise Sağlık Bakanlığı’nın yetkilendirdiği merkezlerde ayrı bir eğitim ve sınavla alınır.

İlk yardım çantası hangi araçlarda zorunlu?

Ticari araçlarda ilk yardım çantası zorunlu gereçler arasındadır ve denetimde sorulur. Çantanın yanında bulunması gereken diğer gereçleri üçgen reflektör kuralları sayfasındaki tabloda topladık.

Dayanak ve resmî kaynaklar

• İlkyardım Yönetmeliği İlk yardımın tanımı ve eğitim esasları, Sağlık Bakanlığı.
• 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu Kazalarda yardım ve bildirim yükümlülüğü, mevzuat.gov.tr.
• Karayolu Taşımacılık Faaliyetleri Mesleki Yeterlilik Eğitimi Yönetmeliği Eğitim programının dayanağı, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı.

Tuzla’daki dersliğimizde ilk yardım dersi, Pendik ve Gebze’den gelen kursiyerlerle birlikte uygulamalı anlatımla işlenir. Konuyu kartlarla tekrar etmek için ders çalış, kendinizi denemek için online sınav, bütün konular için SRC ders konuları.